De Belgische Beroepsvereniging van Artsen-Specialisten in Medische Biopathologie (BBASMB) is ontsteld over de plannen van de officina-apothekers om covid-sneltesten in de apotheken af te nemen en zelfs uit te voeren. Voor de BBASMB is dit meer dan een brug te ver, niet alleen omdat dit verder gaat dan het oorspronkelijke wetsvoorstel, maar ook om kwaliteits- en veiligheidsredenen.
Zonder meer een slecht idee dus. Bedoeling van het wetsvoorstel was dat apothekers (en andere opgesomde zorgberoepen) in de context van de covid-19-pandemie gemachtigd worden om, na een specifieke opleiding door een arts, nasopharyngeale staalafnames te doen.
Daarmee wou men de taak van de artsen, verpleegkundigen en medisch laboratorium technologen verlichten. Die moeten tot op heden vele tienduizenden afnames per dag realiseren. Idealiter zouden die beroepsbeoefenaars kunnen helpen in de test- en triagecentra.
"Niet alleen is het opzet van de officina-apothekers – het uitvoeren van snelle COVID-19-testen in hun officina – strijdig met het wetsvoorstel", reageert de BBASMB, "het lijkt ons om meerdere redenen ook tegenaangewezen."
Waarom? Ten eerste is al een veilige omgeving vereist met het nodige persoonlijke beschermingsmateriaal voor de afname, maar ook bij het uitvoeren van PCR of (snelle) antigeentesten, wat in een officina-apotheek zeer moeilijk te realiseren is. Verder hebben de officina-apotheken geen aansluiting met de geëigende informatica-infrastructuur om de resultaten van snelle antigentesten te bezorgen aan de aanvragende arts en aan Sciensano.
Voor het initiatief van de officina-apothekers is trouwens de tijd niet rijp: "Er is nog geen duidelijke teststrategie inzake snelle antigeentesten in relatie tot de gouden standaard PCR-testen. En de kwaliteit van sommige sneltesten is ondermaats : er is geen garantie dat apothekers de “betere” sneltesten zullen gebruiken; er is trouwens (nog) geen kwaliteitslabel."
Vals gevoel van veiligheid
Daarnaast zijn deze sneltesten op zich nog verre van aanvaardbaar qua kwaliteit. De aflezing is meermaals niet positief/negatief maar twijfelachtig; het onderzoek moet dan minstens uitgebreid worden met een medische anamnese. De BBASMB stipt ook aan dat de antigentesten een belangrijk percentage vals negatieven kennen, vandaar dat volgens de huidige regelgeving een negatieve antigentest dient geconfirmeerd te worden door een PCR-test.
Door het hoog aantal vals negatieven zal een vals gevoel van veiligheid worden gecreëerd waardoor de preventieve maatregelen tegen covid door de negatief geteste personen wellicht minder adequaat zullen worden opgevolgd.
Naast deze kritiek heeft de BBASMB ook een oplossing in petto: "Zodra de 8 superlabs (platform 2.0) zullen geïnstalleerd zijn, zullen de PCR-testen opnieuw binnen de 24 uur bezorgd kunnen worden via het reguliere circuit. De eerste drie hiervan zijn ondertussen operationeel. Aldus vervalt de nood aan extra capaciteit."
Dit initiatief is eigenlijk om bijkomende moeilijkheden vragen, suggereert de BBASMB: "Het valt moeilijk te vermijden dat ook symptomatische patiënten zich zullen aanbieden in de apotheek. Dit is helaas ook de dagelijkse ervaring in de huisartspraktijken en de afnamecentra."
Verder is de timing van afname na een risicocontact is cruciaal en dient die medisch te worden gesuperviseerd.
Ten slotte meent het bestuur (voorzitter Alin Derom, ondervoorzitter Jérémie Gras en secretaris Henk Louagie) dat de plannen van de officina-apothekers gelijkstaan met de illegale uitoefening van de geneeskunde. "Met name van het specialisme klinische biologie. Het is duidelijk dat door bepaalde handelingen onterecht te claimen in crisistijd, zij deze later als verworven recht zullen beschouwen. Dit is onaanvaardbaar."
Lees ook :
> FAGG kon kwaliteit van de 12 geselecteerde sneltests niet controleren
> Bvas ziet covid-testing in de apotheek niet zitten
Voorspelbare reactie... Wel vergeten vermelden dat sneltesten - jawel - veel sneller zijn én een stuk goedkoper. Het moet gaan over wat er nu nodig is om de gezondheidscrisis te beteugelen, niks anders. Apothekers sluiten graag aan bij de nationale teststrategie.
— Lieven Zwaenepoel (@LievenZwaenepoe) November 5, 2020
Gaan we met sneltesten de gezondheidscrisis beteugelen?
— De Munck Michel (@theharleydoc) November 5, 2020
Ze kunnen helpen als we ze goed gebruiken...
— Lieven Zwaenepoel (@LievenZwaenepoe) November 5, 2020
Goed gebruiken is ze professioneel gebruiken volgens de richtlijnen. Ik betwijfel of jan modaal professioneel gebruik volgens richtlijnen zal toepassen, alleen al maar om het gekocht te krijgen laat staan om het correct te interpreteren en er het juiste gevolg aan te geven.
— De Munck Michel (@theharleydoc) November 5, 2020
Akkoord! Dat moet omkaderd gebeuren, geregistreerd en gedeeld worden. En vooral moeten de juiste consequenties verbonden worden aan een positief/negatief resultaat!
— Lieven Zwaenepoel (@LievenZwaenepoe) November 5, 2020
En waarom geen thuisgebruik toestaan - dan kan apotheker sneltests nog altijd verkopen? @ProfHGoossens geeft aan dat dit vlot verloopt: https://t.co/wloOCq28Qa. Resultaten zouden via web of smartphone app ook gemakkelijk gekoppeld kunnen worden aan Sciensano DB.
— Tom Wenseleers (@TWenseleers) November 5, 2020