Omwonenden van twee vervuilde sites in Oost-Vlaanderen hebben verhoogde PFAS-waarden in het bloed. Dat blijkt uit onderzoek dat buurtcomités van vijf Vlaamse PFAS-probleemgebieden hebben laten uitvoeren. Vooral in Ronse, waar de Molenbeek door industriële lozingen is aangetast, en in de buurt van een stort in Kruisem, zijn heel wat uitschieters vastgesteld.
Het jaar 2022 was een bijzonder dodelijk jaar voor humanitaire en gezondheidswerkers over de hele wereld, blijkt uit een gezamenlijk rapport over de veiligheid van humanitaire en gezondheidswerkers dat Handicap International, Dokters van de Wereld en Action contre la Faim deze week publiceerden in de aanloop naar de Internationale Dag van Humanitaire Hulp.
(Inactieve) volwassenen verliezen vanaf hun 30e zo’n 10% aan spiermassa per 10 jaar, wat kan leiden tot gezondheidsproblemen. Toch wordt het belang van krachttraining vanaf je 30e onderschat. Om aan te tonen dat je geen gewichtige trainingen nodig hebt, maar krachttraining kan inbouwen in je dagelijkse routines, ontwikkelde Helan Onafhankelijk ziekenfonds ‘blijf krachtig’-banken.
De recentste Shangai-rangschikking van beste universiteiten ter wereld, werd deze week gepubliceerd. Klassiek pronkt Harvard op nummer 1. Traditioneel halen ook twee Belgische - Vlaamse - universiteiten de top-100 of zitten ze in de buurt daarvan.
Volgens een studie van de Zwitserse bank Crédit Suisse - het jaarlijkse Global Wealth Report - zijn Belgen de rijkste mensen ter wereld, berekend volgens het mediaaninkomen (228.000 euro per volwassene). Een belangrijke kanttekening daarbij is wel dat onze overheid een fikse schuld met zich meedraagt die niet wordt meegerekend. Daarnaast wordt ook het vastgoedbezit meegerekend maar niet de pensioenfondsen, wat ons wellicht in een iets te gunstige positie afschildert.
Beperkte cannabisconsumptie wordt legaal in Duitsland. Volgens informatie van dpa heeft het federale kabinet in Berlijn vandaag het wetsvoorstel van minister van Volksgezondheid Karl Lauterbach (SPD) aangenomen
Voor haar onderzoek naar een therapie tegen de ingrijpende zenuwziekte Charcot-Marie-Tooth is prof. dr. Esther Wolfs (BIOMED UHasselt) op zoek naar wijsheidstanden van wie lijdt aan de aandoening. “Uit deze wijsheidstanden willen we stamcellen halen om de sleutel te vinden om de aandoening Charcot-Marie-Tooth, waar wereldwijd 1 op 2.500 personen aan lijdt, te behandelen”, zegt Esther Wolfs. Ze is met haar uniek stamcelonderzoek bij de top 15 van Wetenschapstalenten gerangschikt door New Scientist.
10.000 stappen per dag: zijn ze echt nodig om de totale en cardiovasculaire mortaliteit te verminderen? Een meta-analyse zocht het uit en ging het effect na op cardiovasculaire en algemene mortaliteit.
Bond Beter Leefmilieu gaat negen politici testen op de aanwezigheid van PFAS in hun bloed. Daarmee wil de milieuorganisatie aandringen op een verbod op de productie van PFAS.
Vitamine D gaat celvermenigvuldiging tegen en bevordert de apoptose. Daarom wordt vermoed dat vitamine D zou kunnen beschermen tegen het ontstaan en de ontwikkeling van een melanoom.
Een enquête uitgevoerd door een firma die gespecialiseerd is in schoonheidsproducten en dermatologische zorg heeft in samenwerking met IPSOS bij 17.001 mensen in 17 landen vastgesteld dat veel Europeanen nog in de mythe van ‘gezond bruinen’ en andere mythes over de zon geloven (je hoeft je niet tegen de zon te beschermen als het bewolkt is, je hoeft je niet te beschermen als je al gebruind bent).
Het basalecelcarcinoom is de frequentste huidkanker en de incidentie ervan stijgt snel. De ernst neemt toe met de tijd tot het stellen van de diagnose. Daarom is het belangrijk dat die diagnose tijdig wordt gesteld.
Tot 20% van de kinderen krijgt eczeem en de incidentie ervan stijgt gestaag. Het eczeem begint vroeg in het leven en houdt in bijna 50% van de gevallen aan op volwassen leeftijd. Daarom wordt intensief gezocht naar preventieve middelen.
Nu uit twee nieuwe studies gebleken is dat sommige van de beperkingen van polypillen in de bestaande literatuur overkomelijk zijn, zijn bepaalde experts ervan overtuigd dat het tijd wordt dat vastgedoseerde combinatiebehandelingen worden opgenomen in de aanbevelingen over preventie van cardiovasculaire aandoeningen.
Hoewel koffie een van de meest geconsumeerde dranken ter wereld is, is er weinig geweten over de impact op lange termijn van regelmatig gebruik op de cardiovasculaire gezondheid.
Volgens een abstract dat werd voorgesteld op het ESC-congres 2021 gaat wekelijks gebruik van ultrabewerkte voeding gepaard met een verhoogd risico op hartziekten.
Volgens een studie die werd voorgesteld tijdens een Hot Line-sessie verlaagt griepvaccinatie het risico op overlijden wegens alle oorzaken, myocardinfarct of endoprothesetrombose op 12 maanden bij in het ziekenhuis opgenomen hoogrisicopatiënten met een myocardinfarct of een coronaire hartziekte.
Empagliflozine verlaagt het risico op cardiovasculaire sterfte of ziekenhuisopname wegens hartfalen bij patiënten met hartfalen met gepreserveerde ejectiefractie (HFpEF) met of zonder diabetes. Zo luidt het besluit van een recent onderzoek dat werd voorgesteld tijdens een Hot Line-sessie en is verschenen in het New England Journal of Medicine.
Zout inruilen voor een vervanger met een laag natriumgehalte verkleint het risico op cerebrovasculair accident bij personen met arteriële hypertensie of met antecedenten van cerebrovasculair accident, zo stelt de SSaSS-studie, die furore maakte tijdens een Hot Line-sessie op het ESC-congres 2021 en is verschenen in het New England Journal of Medicine.
Een studie van de dienst Urologie van de Université de Liège bij 610 mannen met een probleem van voortijdige zaadlozing en 107 partners geeft aan dat de mannen meer gebukt gaan onder hun situatie dan hun partner.
Androgeenongevoeligheid vormt een groep van zeldzame aandoeningen die gekenmerkt worden door afwijkingen in de ontwikkeling van de geslachtsorganen, die variëren volgens de mate van ongevoeligheid van het genitale stelsel voor androgenen. Het gaat om een X-gebonden, recessieve aandoening die veroorzaakt wordt door moleculaire afwijkingen van het gen van de androgeenreceptor.
Adolescenten en jongeren tussen 10 en 24 jaar maken 28% van de totale Congolese bevolking uit: naar schatting 20 miljoen in de Democratische Republiek Congo, van wie 105.000 als straatkinderen leven in Kinshasa.
Typisch voor occasionele prostitutie is dat jongeren, meisjes en jongens, allerlei seksuele diensten aanbieden aan adolescenten uit hun omgeving of aan mannen (vrij zelden vrouwen) die ze lokken op de plekken waar ze uitgaan of op internet.
Een team van de AP-HP vertrok van de stelling dat een vroege screening op zwangerschapsdiabetes de prognose van de zwangerschap kan verbeteren. Ze gingen daarom bij vrouwen die tussen 2012 en 2016 bevallen waren na of het optreden van een samengesteld criterium verschilde naargelang er een screening op zwangerschapsdiabetes gebeurd was voor 22 weken amenorree.
De voedingsvezels die volop aanwezig zijn in de meeste vruchten en veel groenten zoals schorseneren, kolen en tuinbonen, worden door de bacteriën van het darmmicrobioom gefermenteerd tot verschillende metabolieten zoals korteketenvetzuren (KKVZ).
De evolutie van de hypofysaire functies na een eerste chirurgische ingreep voor een klinisch niet-functionerend macroadenoom van de hypofyse (NFMA) blijft weinig voorspelbaar.
Volgens een enquête bij 420 jongeren vindt 27% van hen antwoorden op hun vragen over seksualiteit op internet, 15% tijdens informatiesessies over seksualiteit, 12,4% bij hun ouders, 11,4% bij leeftijdsgenoten en 1,5% in pornografie.
De histologische classificatie van gedifferentieerde schildkliercarcinomen is bepalend om te bepalen of er na de heelkundige ingreep een behandeling moet worden gegeven met jodium 131, en op welke manier.
Een goedaardige schildkliernodulus die hinderlijk is, moet soms worden behandeld, en dan bij voorkeur op een weinig invasieve manier. De doelstelling van de studie die gepresenteerd werd door Adrien Ben Hamou (Lille) was om de werkzaamheid en de veiligheid te vergelijken van twee technieken van thermoablatie: radiofrequentie en laser.
Oestrogenen regelen tal van fysiologische processen bij zoogdieren, waaronder ook de voortplanting. Ze oefenen hun werking uit door zich te binden aan de oestrogeenreceptoren (ER) α en β, die respectievelijk gecodeerd worden door de genen ESR1 en ESR2.
Cortisol speelt een rol bij de regeling van tal van metabolismen en functies omdat het interageert met GRalpha, een specifieke, sterk verspreide transcriptiefactor van de familie van nucleaire receptoren die voortkomen uit het NR3C1-gen.
Een gastric bypass met Roux-en-Y-constructie leidt in bijna 60% van de gevallen tot het verdwijnen van de type 2-diabetes. De bètacelfunctie voor de ingreep en de omvang en het behoud van het gewichtsverlies na de ingreep zijn de belangrijkste voorspellende factoren voor de remissie van diabetes.
Dankzij de komst van high-throughput sequencing neemt onze kennis over de moleculaire afwijkingen die tot schildklierkanker leiden snel toe. Zo wordt momenteel in meer dan 90% van de gevallen een moleculaire afwijking gevonden die tot de kanker heeft geleid.
De heterogeniteit van de klinische presentatie van type 2-diabetes wijst op een complexe pathofysiologie, met diverse paden die tot een insufficiëntie van de bètacellen leiden. Zowel genetische varianten, epigenetische factoren als omgevingsgebonden factoren spelen een cruciale rol.
Kunnen we evolueren naar genezing? En wat zijn dan de strategieën? Voor een beter begrip heeft Brad Jones (Weill Corner, Washington) het hiv-reservoir vergeleken met water dat zich stroomopwaarts van een stuwdam bevindt...
Vandaag leven 36,9 miljoen mensen met hiv. Sinds 2017 doken 1,8 miljoen nieuwe gevallen op. Een dramatischer cijfer is dat er slechts 21,7 miljoen onder hen worden behandeld, van wie er 17 miljoen een niet-detecteerbare virale last hebben...
In deze context geldt dat hoe sneller de preventie plaatsvindt, hoe doeltreffender ze is. Zo ook bij adolescenten, van wie de hersenen zeker in staat zijn om de gezondheidsrisico’s in te schatten, vooral als deze met een praktijkgerichte leermethode en in een gezonde sociaal- emotionele omgeving worden aangeleerd...
Zowel in Centraal-Azië als in Oost-Europa is de epidemie nog altijd niet onder controle. Bovendien moeten we rekening houden met het nog (te) weinig onderzochte fenomeen van de micro-epidemie...
Wanneer we tuberculose, dat heel veel voorkomt in de Afrikaanse landen ten zuiden van de Sahara, in verband brengen met hiv, stellen we een ‘synergie’ van problemen vast. Voegen we daar nog eens diabetes, voedselonzekerheid en economische instabiliteit aan toe, dan weten we niet meer waar te beginnen op het vlak van coherente volksgezondheidsmaatregelen...
Na een sterke daling van de incidentie tot in 2005 is er nu een duidelijk gebrek aan doeltreffende preventie. Sinds het einde van het vorige decennium stagneren de incidentiecijfers aanzienlijk, waardoor ze nog veraf liggen van de doelstelling van de WHO van minder dan 500.000 nieuwe besmettingen in 2020...
Er gaat geen week voorbij of er verschijnt minstens één artikel over probiotica in de literatuur. Maar volgens Grégoire Wieërs, internist in het ziekenhuis Saint-Pierre in Ottignies, moeten we voorzichtig blijven, al klinken de gegevens veelbelovend.
Ook bij het ouder worden is voeding zeer belangrijk. Maar bejaarden, die vaak kwetsbaar zijn, hebben zeer specifieke behoeften, aldus Léna Frateur, diensthoofd diëtetiek van de Cliniques universitaires St. Luc (Brussel).
Niemand betwist nog dat moedermelk voedingsmiddel nr. 1 is voor baby’s van 0 tot 6 maanden. Géraldine Jacques, diëtiste, benadrukte de unieke nutritionele samenstelling van moedermelk, maar ook de vervanging ervan indien nodig.
Jean-Pierre Mans (Dijon, Frankrijk) is specialist in voeding en micronutritie. De aanbevelingen voor topsporters zijn net zo goed van toepassing op amateurs, ook al gaat het om inspanningen op een ander niveau.
De opvattingen over seksualiteit onder mannen die seks hebben met mannen (MSM) zijn talrijk, soms uiteenlopend, vaak misprijzend (sex addicts, vele partners enz.). Het is de moeite om erover na te denken, die opvattingen te analyseren en misschien een aantal ervan te ontkrachten...
Er zijn zoveel studies over de preventie en de behandeling van sarcopenie – tot nu toe allemaal zonder succes – dat een mens zou vergeten dat de voeding mogelijk een rol speelt. Het gaat dan vooral om omega 3.
Nadat ze de gegevens hadden bestudeerd van 16.507 patiënten met reumatoïde artritis, van wie er 8.357 glucocorticoïden hadden gekregen, heeft een Engels team aangetoond dat het risico op fracturen hoger is bij patiënten die corticoïden hebben gekregen.
Een hiv-infectie, vroeger een ernstige ziekte die snel fataal afliep, is dankzij de therapeutische vooruitgang geleidelijk aan veranderd in een chronische ziekte, die negatieve invloed kan hebben op het seksleven en de relatie.
“Uit studies over de erectiele functie van mannen met een ruggenmerglaesie blijkt dat ze reflectorisch of psychogeen een erectie kunnen krijgen, zegt Frédérique Courtois (Montréal). Daardoor kunnen de meeste mannen ondanks hun letsel een erectie behouden.”
Pijnlijke ejaculatie is pelviperineale pijn die wordt uitgelokt door een ejaculatie of een orgasme. De prevalentie in de algemene bevolking bedraagt 1 à 4%.
De komst van de PDE5-remmers bracht een revolutie teweeg in de aanpak van erectiestoornissen. Deze behandeling kan echter gepaard gaan met bijwerkingen, is soms duur en niet altijd geschikt voor alle patiënten.
‘Chemsex’, of sex with chemicals, is het gebruik van psychoactieve stoffen, meer bepaald nieuwe synthetische producten, in een seksuele context.
“Oudere huid vertoont meerdere fysiologische veranderingen (...) Maar daar hoeft de huid niet noodzakelijk onder te lijden”
De zee fascineert en trekt aan. Ze houdt echter heel wat gevaren in, vooral door de fauna en flora die ze bevat. Het gif dat sommige soorten inspuiten, wekt bij het grote publiek de meeste angst op.
Er is nog discussie over de diagnose, de kliniek en de behandeling van seksverslaving. Volgens sommige auteurs vallen seksuele stoornissen, parafilie en verslavingsgedrag onder een gemeenschappelijk concept. Vandaar dat er geen consensus is over de definitie.
Bij de evaluatie in voorbereiding op medisch geassisteerde voortplanting worden niet zelden seksuele stoornissen bij de man vastgesteld die een belangrijke impact hebben.
Patrick Philibert, hoofd van het hiv- beleid in Marseille, ziet 5 categorieën die in aanmerking kunnen komen voor pre-expositieprofylaxe.
Xeno-oestrogenen zijn de sterkste bekende hormoonverstoorders. Intra-uteriene blootstelling van de baby door een met DDT gecontamineerde moeder verhoogt het risico op borstkanker bij de dochter sterk (x 3,7-10). Idem wat teelbalkanker bij de zoon betreft.
Een Ifop-peiling uitgevoerd tussen 23 december 2016 en 3 januari 2017 bij 2.012 personen van 18 tot 69 jaar die representatief waren voor de Franse bevolking, leert dat het gebruik van seksspeeltjes in 10 jaar tijd spectaculair is toegenomen.
Wat weten we over de seksualiteit bij vrouwen die seks hebben met andere vrouwen? “Opmerkelijk weinig”, constateerde Coraline Delebarre (psychologe- seksuologe, Univ. Paris-Descartes).
De relatie van een verpleegster met het lichaam van de andere is uniek en veelzijdig, want een verpleegster kijkt en luistert naar het lichaam en voelt en betast het als voorwerp van zorg.
Het verlangen, het startpunt van het seksuele traject, is het stadium dat aan de opwinding voorafgaat, ermee toeneemt en de intensiteit, de duur en het verloop ervan bepaalt.
Ulceratie van een primair melanoom is een alom erkende negatieve voorspellende factor. Er zijn echter weinig gegevens beschikbaar over de immunologische en moleculaire wijzigingen die aan de basis liggen van deze slechte prognose.
De nieuwe directe antivirale middelen hebben de prognose van patiënten met chronische hepatitis C ingrijpend veranderd. Dit is een frequente aandoening die ook vaak voorkomt bij patiënten met psoriasis.
Uit een multinationale enquête bij meer dan 1.000 patiënten met psoriasis in 17 verschillende landen, is naar voren gekomen dat ze zich het meest zorgen maken over hun intieme leven.
De incidentie van handeczeem bedraagt ongeveer 5,5 gevallen/1.000 inwoners, wat betekent dat 4% van de algemene bevolking ooit tekenen van eczeem op de handen zal vertonen. Niet iedereen loopt echter hetzelfde risico, want het zijn vooral vrouwen die in een vochtig milieu werken en daardoor atopie hebben ontwikkeld die erdoor getroffen worden.
Vladimir Vasku (Zagreb) wilde het belang van de genetische variabiliteit op het klinische succes van biologische geneesmiddelen onderzoeken.
Vele artsen stellen hun patiënten een lokale anesthesie voor bij een behandeling met cryotherapie van al dan niet genitale wratten. Maar dit analgetische effect is volgens bepaalde auteurs zeer empirisch.
Frontaal fibroserende alopecie is een cicatrificerende bandvormige alopecie die de voorste zone van de hoofdhuid treft, voornamelijk bij postmenopauzale vrouwen. Omdat deze aandoening tal van histopathologische gelijkenissen vertoont met lichen planopilaris, beschouwen velen de aandoening als een variant van deze lichen.
De studies die atopische dermatitis beschouwen als een onafhankelijke cardiovasculaire risicofactor komen tot zeer heterogene resultaten, onder andere door de aanwezigheid van tal van verstorende variabelen (roken, obesitas, enz.). Om duidelijkheid te scheppen, heeft Jakob Thyssen (Kopenhagen) de literatuur doorgenomen en 53 van de 2.855 geanalyseerde studies overgehouden.
Op eenjarige leeftijd vertoont 20% van de kinderen klinische symptomen van atopische dermatitis. Van hen zal 60% een nieuwe aanval krijgen in de loop van de 12 volgende maanden, en 65% zal in remissie zijn op de leeftijd van 7 jaar. We beschikken echter over geen enkele marker van het risico op relaps.
De grote verdienste van de classificatie van Kellgren-Lawrence, waarmee de ernst van een artrose wordt bepaald, is dat ze bestaat. Ze is nochtans niet erg precies, waardoor de heterogeniteit van de patiënten in klinische studies fors oploopt. In die studies vinden we dan sterk uiteenlopende resultaten.
X-gebonden dominante hypofosfatemische rachitis wordt gekenmerkt door rachitis, ernstige hypofosfatemie met een normale calcemie en veelvuldige fracturen. Het is het gevolg van een mutatie van het PHEX-gen dat betrokken is bij de resorptie in de nieren van de fosfaten en zich op Xp22.1 bevindt.
De techniek om het bot plaatselijk te versterken (LOEP of local osteo-enhancement) is een procedure die nog maar pas onder de aandacht kwam en nu al interessante toekomstperspectieven biedt.
De SENIOR-studie (Sample of Elderly Nursing home Individuals: an Observational Research) is een ambitieuze studie van de universiteit van Luik. Fanny Buckinx en haar team vertrekken van de vaststelling dat de kwetsbaarheid van oudere mensen volgens een continuüm met toenemend functieverlies verloopt.
Abaloparatide is een selectieve activator van de signalisatieweg van de PTH1-receptor. Onlangs werd het in de VS goedgekeurd voor de behandeling tegen postmenopauzale osteoporose bij vrouwen met een hoog risico op fracturen die nog geen fractuur hebben gehad.
Dysbiose speelt een rol bij heel wat inflammatoire en/of auto-immuunziekten. Afgaande op de verkennende studies met kiemvrije muizen zou dat ook het geval kunnen zijn voor de botten.
Er is maar weinig bekend over de oorzaken van de ziekte van Hodgkin. Het is een zeer heterogene aandoening waarvan er verschillende fenotypes bestaan. De incidentie is maximaal op het einde van de adolescentie en na de leeftijd van 55 jaar. Een groep van de Universiteit van Newcastle heeft de gegevens geanalyseerd van 621 kinderen van 0 tot 24 jaar met een ziekte van Hodgkin...
Frédéric Amant (UZ Leuven) heeft de gegevens geanalyseerd van 129 kinderen van 1-3 jaar die ter wereld waren gebracht door moeders met kanker tijdens de zwangerschap. Vervolgens heeft hij die gegevens vergeleken met die van een controlegroep van 129 kinderen met dezelfde kenmerken bij de geboorte. Uit de resultaten blijkt dat de kankertherapie tijdens de zwangerschap vrij ‘onschadelijk’ is...
Kleincellige longkanker is bijzonder moeilijk te behandelen, ook al omdat de diagnose meestal pas wordt gesteld als er metastasen zijn. Sinds de combinatie etoposide/platinaverbinding als eerstelijnstherapie en topotecan als tweedelijnstherapie is er geen enkele behandeling ontwikkeld die werkelijk het verschil heeft gemaakt...
11% van de borstkankers treft vrouwen jonger dan 45 jaar en 6% treft vrouwen jonger dan 40 jaar, een leeftijd waarop bijna de helft van de vrouwen nog een kinderwens heeft. 97% van die vrouwen moet chemotherapie krijgen, wat een zware domper op hun kinderwens is. Tegen die achtergrond werden meerdere technieken voor vrijwaring van de vruchtbaarheid ontwikkeld...
De COMBI-v-studie heeft een bitherapie, in casu een combinatie van dabrafenib, een BRAF-remmer, en trametinib, een MEK-remmer, vergeleken met een monotherapie met vemurafenib, een BRAF-remmer, als eerstelijnstherapie...
EUROCARE-5 heeft de gegevens geregistreerd van meer dan 22 miljoen Europese patiënten bij wie tussen 1978 en 2007 de diagnose van kanker werd gesteld. De studie heeft de evolutie van de 5 jaarsoverleving van die patiënten in 30 Europese landen onderzocht. België behoort blijkbaar tot de ‘goede leerlingen’...
Everolimus blijkt een interessante activiteit te hebben bij meerdere neuro-endocriene tumoren (NET’s), ook in combinatie met octreotide. Bovendien bestaan er maar weinig opties bij een gemetastaseerde of gevorderde NET. Tegen die achtergrond heeft RADIANT-4, een gerandomiseerde, placebogecontroleerde fase 3-studie, de mTOR-remmer everolimus in een dosering van 10mg/d per os onderzocht ...
Gerichte geneesmiddelen hebben de prognose van patiënten met gemetastaseerde nierkanker verbeterd. Het effect op de overleving blijft echter zeer beperkt als de patiënten al een zware behandeling hebben gekregen. In fase 1- en fase 2-studies werden goede resultaten behaald met nivolumab. Daarom werd een fase 3-studie uitgevoerd...
Hersenmetastasen zijn de frequentste hersentumoren. Bijna een kwart van de patiënten met longkanker, borstkanker of een melanoom ontwikkelt hersenmetastasen. De prognose is dan doorgaans beperkt tot enkele maanden...
Na RADIANT 4 heeft Philippe Rusznewski (Hôpital Beaujon, Clichy) nog een andere studie over NET’s gepresenteerd tijdens de presidentiële sessie. Het betrof een studie bij het frequentste type van neuro-endocriene tumoren, meer bepaald neuro-endocriene tumoren van het middelste gedeelte van de darmen. De incidentie van die tumor stijgt gestaag...
Nierkanker in een gevorderd stadium wordt behandeld met VEGF-antagonisten en mTOR-remmers. Er treedt echter vaak resistentie op, met name door ontwikkeling van de proangiogene en pro-invasieve MET- en AXL-weg...
Christian Kurzeder (Palma De Mallorca, Spanje), die in Chicago de resultaten voorstelde van de PENELOPE-studie, gelooft dat preselectie op basis van biomarkers in de toekomst een belangrijke rol zal spelen in de design van studies en in de ontwikkeling van doelgerichte geïndividualiseerde therapie...
De Nederlandse Carien Creutzberg (Leiden) stelde de resultaten voor inzake toxiciteit en levenskwaliteit op 2 jaar van de PORTEC-3-studie...
De studie die Domenico Lorusso (Rome, Italië) in Chicago voorstelde, heeft betrekking op hetzelfde domein: gevorderde of recidiverende endometriumkanker, waarvan de prognose ongunstig blijft, zo benadrukte Lorusso. Hij wees erop dat bevacizumab, met antiangiogeen effect, zich in twee fase 2-studies doeltreffend heeft getoond in deze indicatie. Zowel in monotherapie als in combinatie met carboplatine/paclitaxel werd een gunstig effect gezien op het responspercentage en de overleving...
Iain McNeish (Glasgow, Schotland) stelde de resultaten voor van een fase 2-studie die aan de hand van een genetische analyse van tumorweefsel probeerde te voorspellen welke patiënten met ovariumkanker goed zouden reageren op rucaparib, een krachtige PARP-inhibitor...
In Chicago stelde Carol Aghajanian (New York, VS) de resultaten voor van de Gynecologic Oncology Group 86P-study (GOG-86P), een gerandomiseerde fase II-studie die drie nieuwe chemotherapeutica vergeleek voor de initiële behandeling van endometriumkanker in stadium III, IVA of IVB, of bij recidief...
In-vivomodellen hebben aangetoond dat veliparib (een krachtige PARP1- en PARP2-inhibitor) de antitumoractiviteit verhoogt in combinatie met platinum-chemotherapie. In combinatie met carboplaxine/paclitaxel heeft veliparib zich klinisch actief getoond bij borst- en longkankers...
TP53 is mutant in ongeveer 97% van de hooggradige sereuze vormen van ovariumkanker. Voor herstel van beschadigd DNA zijn TP53-gemuteerde tumoren afhankelijk van een mechanisme dat wordt geregeld door WEE1-kinase. AZD1775 is een WEE1-inhibitor. Voorspeld wordt dat deze verbinding TP53-mutante tumoren gevoelig maakt voor genotoxische agentia...
Van angiogenese is geweten dat het een belangrijk target is in ovariumkanker. Bradley Monk (Phoenix, VS) refereerde aan acht klinische fase 3-studies met anti-vasculaire endotheliale groeifactor (VEGF)-therapie. Stuk voor stuk tonen ze een verbetering van de progressievrije overleving. Slechts één van deze studies suggereerde een verbetering in overleving...
1. Chemotherapie opdrijven bij verlies van heterozygotie? 2. Een uitzonderlijk goede prognose bij negatieve lymfeklieren en behoud van heterozygotie 3. Tumeur de stade IV: éviter l’irradiation pulmonaire sous conditions
BRAF is een proteïnekinase dat actief is in de RAS/RAF/MEK/ERK-weg van de celgroei. Mutaties van die weg en vooral de mutatie V600E kunnen kanker veroorzaken. Dabrafenib, een geneesmiddel dat wordt gebruikt bij de behandeling van kanker met een mutatie van het BRAF-gen, in een dosering van 150mg/d per os, is werkzaam bij volwassenen met een gevorderd melanoom...
Ceritinib is een krachtige ALK-remmer bij volwassenen met een niet-kleincellige longkanker met ALK-translocatie. Daarom werd ceritinib ook uitgetest bij kinderen met een kanker die de ALK-afwijking tot expressie brengt...
De overleving bij kinderen met een Ph+ acute lymfatische leukemie is minstens even goed met een combinatie van chemotherapie en imatinib als na stamceltransplantatie. Daarom werd een studie uitgevoerd met een combinatie van chemotherapie en een BCL-ABL-tyrosinekinaseremmer van de tweede generatie, in casu dasatinib...
Een intensieve chemotherapie verbetert de DFS van kinderen met een acute myeloïde leukemie, maar verhoogt de sterfte als gevolg van toxiciteit. Dankzij een betere ondersteunende zorg zijn we er evenwel in geslaagd om die sterfte te verlagen...
Een nieuwe behandeling?
Een pleuropulmonaal blastoom is een zeldzame tumor waar weinig over bekend is. Volgens een Amerikaans register bedraagt de 5 jaarsoverleving in geval van een geïsoleerde pulmonale vorm (48% van de gevallen) 39%...
Een sarcoom van het gewrichtsvlies is het op één na frequentste sarcoom van de weke delen bij kinderen. Een dergelijk sarcoom is doorgaans gevoeliger voor chemotherapie dan andere niet-rabdomyosarcomateuze sarcomen van de weke delen (NRSTS), maar er bestaat geen referentiebehandeling...
Het rabdomyosarcoom is de frequentste tumor van de weke weefsels bij kinderen. De overleving bij een gemetastaseerd rabdomyosarcoom bedraagt < 30%. De ARST0431-studie heeft aangetoond dat...
Het risico op ontwikkeling van een meningioom na radiotherapie van de schedel bedraagt 3,3% na 25 jaar en stijgt met de stralingsdosis. Het vitale risico werd enkel geëvalueerd in kleine studies. Daarom werd de CCSS (Childhood Cancer Survivor Study) uitgevoerd, een retrospectieve studie bij 20.720 kinderen bij wie tussen 1970 en 1986 kanker was gediagnosticeerd en die de kanker gedurende minstens 5 jaar hadden overleefd...
Hu14.18-IL2 is een genetisch gefabriceerd fusie-eiwit van een gehumaniseerde antistof (hu14.18) en IL-2, een immunocytokine genoemd. In preklinische studies had Hu14.18-IL2 een sterker effect op de levermetastasen dan een combinatie van de monoklonale antistof en IL-2...
Langerhanscelhistiocytose wordt gekenmerkt door een accumulatie van pathologische CD207+ dendritische cellen die de weefsels (beenderen, huid) vernietigen. De aandoening treedt meestal op bij jonge kinderen...
Met een DFS van 70% na ongeveer 4 jaar is de prognose van patiënten met een B-cel acute lymfoblastaire leukemie met een zeer hoog risico allesbehalve goed. Een intensivering van de postinductiechemotherapie lijkt dan ook logisch...
Na chemotherapie voor acute lymfatische leukemie (ALL) treden nagenoeg altijd cognitieve stoornissen op. De incidentie van ernstige achteruitgang van de executieve functies is 8-maal hoger na chemotherapie. Bij gebrek aan gegevens (over de toegediende doses, de concentratie van biomarkers zoals homocysteïne…) weten we niet wat er de precieze oorzaken van zijn. Een groep van het St Jude Children’s Hospital onder leiding van Yin Ting Cheung heeft daarom een studie uitgevoerd bij 213 evalueerbare kinderen die in hun ziekenhuis het klassieke chemotherapieschema hadden gekregen...
Tijdens ASCO presenteerde Michel Birrer de resultaten van een retrospectieve analyse van predictieve kandidaat-tumorbiomarkers voor efficaciteit in de GOG-0218-studie, met als doel een verband te vinden tussen biomarkers en progressievrije of totale overleving.
Van de kinderen die worden behandeld voor een sarcoom van de weke delen, leeft 83% langer dan 5 jaar. Emily Mueller heeft de gegevens van de Childhood Cancer Survivor Study doorgenomen om na te gaan wat er gebeurd is met de kinderen bij wie de diagnose werd gesteld tussen 1970 en 1986...
Deze lijkt in ieder geval geassocieerd te zijn met een verhoogd risico op ischemische of trombotische accidenten.
De artsen, onderzoekers in de SIRLFOX-studie, benadrukken het belang van een verbetering van de progressievrije overleving van 7,9 maanden bij levertumoren bij patiënten met gemetastaseerde colorectale kanker (mCRC) die niet kunnen worden geopereerd en in de eerste lijn behandeld zijn met SIR-Spheres®, yttrium-90-harsmicrosferen, in combinatie met chemotherapie...
In de TROG 03.06/VCOG PR 01-03-studie, ook TOAD genoemd (Timing Of Androgen Deprivation therapy in prostate cancer patients with a rising PSA), zocht men naar antwoorden op deze vraag.
De richtlijnen van de Prostate Cancer Working Group 2 (PCWG2) van 2008 omtrent castratieresistente prostaatkanker werden verfijnd.
In de GETUG-studie onderzocht men het nut van een complementaire korte androgeendeprivatietherapie.
Borstkanker veroorzaakt vaak botmetastasen. Daarom worden bisfosfonaten als adjuvante behandeling voorgeschreven. Zijn alle bisfosfonaten even goed?
De ABCSG 18-studie werd uitgevoerd bij 3.425 postmenopauzale vrouwen die een adjuvante behandeling kregen met denosumab of een placebo...
De meeste vrouwen met een operabele borstkanker verkiezen conservatieve chirurgie. 20-40% van de patiënten vertoont echter positieve resectieranden op het operatiestuk waarvoor meestal een nieuwe ingreep vereist is, iets wat voor de patiënten moeilijk te slikken is. Hoe kan je dat vermijden?
De ADAPT HER2+/HR+-studie heeft de werkzaamheid van T-DM1 als adjuvante behandeling onderzocht bij 130 vrouwen met een hormoongevoelige HER2+-kanker...
De CALGB 40503-studie werd uitgevoerd bij 352 postmenopauzale vrouwen met een plaatselijk gevorderde of gemetastaseerde ER+ en/of PR+ HER2+/- niet-reseceerbare borstkanker. De patiënten werden behandeld met letrozol 2,5mg met of zonder bevacizumab. De toevoeging van bevacizumab verlengde de PFS (20 maanden tegen 16; HR = 0,75; p = 0,016) en dat effect werd teruggevonden in alle subgroepen...
Hoewel ze dit niet gepland hadden, hebben de auteurs de gegevens van de NeoSphere-studie na 5 jaar geanalyseerd. Die fase II-studie werd uitgevoerd bij 417 patiënten met een operabele HER2+-borstkanker die meer dan 2cm groot, plaatselijk gevorderd of inflammatoir was en die nog geen behandeling hadden gekregen. De patiënten werden ingedeeld in 4 behandelingsgroepen (docetaxel met pertuzumab, trastuzumab of beide of de combinatie pertuzumab + trastuzumab zonder docetaxel). De studie bevestigde de vroegere studies...
Chronische lymfatische leukemie is een zeldzame aandoening. De standaardbehandeling bestaat uit bendamustine en rituximab. Maar in de regel treedt een relaps op...
DNA mismatch repair (MMR) is een systeem dat een verkeerde insertie, deletie en verkeerde inbouw van basen tijdens DNA-replicatie en -recombinatie herkent en herstelt, en ook bepaalde vormen van DNA-schade herstelt. Het systeem dient om fouten bij de vorming van nieuwe DNA-strengen op te sporen en te repareren, om te voorkomen dat er verkeerde informatie zou worden overgedragen. Kankercellen bevatten enkele tientallen somatische mutaties. Maar als het MMR-systeem het laat afweten, kunnen kankercellen gemakkelijk meer dan 1.000 mutaties vertonen...
Een gevorderd hepatocellulair carcinoom is de op één na frequentste oorzaak van kankersterfte in de wereld. Sorefanib is op dit ogenblik de enige behandeling die de overleving verbetert, maar het resultaat is zeker niet denderend: de patiënten overleven zelden langer dan 11 maanden...
Een inductietherapie met rituximab, een CD20-antagonist, plus chemotherapie gevolgd door een onderhoudstherapie met rituximab verbetert de progressievrije overleving en de totale overleving bij patiënten met een indolent non-hodgkinlymfoom significant...
Kanker van de mondholte wordt vooral (meer dan 90% van de gevallen) veroorzaakt door alcohol en roken. In een vroeg stadium kan de kanker chirurgisch worden genezen. Kanker van de mondholte recidiveert echter gemakkelijk, wegens diffusie in de lymfevaten. De vraag rijst dan ook of een preventieve lymfeklieruitruiming zin heeft...
Myelofibrose is een zeldzame aandoening, die door de patiënten vaak slecht wordt verdragen. Myelofibrose veroorzaakt immers trombocytopenie en anemie, waarvoor vaak transfusies vereist zijn. Die patiënten lopen ook een hoog overlijdensrisico en een hoog risico op evolutie naar leukemie. Ook splenomegalie vormt vaak een groot probleem...
Bij veel vrouwen met een hormoongevoelige borstkanker treedt een relaps op tijdens of na een adjuvante hormoontherapie. Daarom wordt gezocht naar geneesmiddelen die die endocriene resistentie kunnen tegengaan...
CTLA-4 en PD-1 zijn twee contraregulerende systemen van de antitumorale immuniteit. Het lijkt dan ook logisch remmers van beide wegen te combineren...
De schildwachtklier is een belangrijke voorspellende en prognostische factor bij een melanoom met een dikte van 1mm. Moet je daarom stelselmatig een volledige lymfeklieruitruiming verrichten als de schildwachtklier positief is?
Een myeloom kan nog niet worden genezen. De therapeutische opties in geval van een relaps na behandeling met een proteasoomremmer of IMiD zijn zeer beperkt. Myeloomcellen vertonen een sterke expressie van CD38. Blokkade van dat eiwit zou dan ook weleens een interessant spoor kunnen zijn...
Gevorderde prostaatkanker heeft een slechte prognose, net als een plaatselijke hoogrisicoprostaatkanker. Chemotherapie met docetaxel is doeltreffend gebleken bij castratieresistente, gemetastaseerde prostaatkanker. De vraag rijst dan ook of docetaxel van nut kan zijn bij een hormoongevoelige prostaatkanker...
Meer dan 80% van de kinderen die kanker hebben gehad voor de leeftijd van 21 jaar, is 5 jaar later nog in leven. Maar daarmee zijn ze nog niet buiten gevaar. 18% van die patiënten zal immers binnen 30 jaar overlijden...
NSABP B-35 is een studie die het Amerikaanse NIH heeft uitgevoerd bij 3.104 vrouwen (1.552 in elke groep) met een canalair borstcarcinoom in situ die werden behandeld met een tumorectomie met gezonde resectieranden en radiotherapie. De patiënten werden gerandomiseerd naar anastrozol 1mg/d of tamoxifen 20mg/d gedurende 5 jaar. De recidiefvrije overleving was iets beter bij de vrouwen ouder dan 60 jaar die werden behandeld met anastrozol...
Patiënten met niet-spinocellulaire niet-kleincellige longkanker die verergert na een behandeling met een platinazout, overleven gemiddeld slechts 8-10,4 maanden. Een dergelijke kanker vertoont vaak een sterke expresie van PD-L1. Daarom werd CheckMate 067 uitgevoerd...
Sarcomen van de weke weefsels zijn zeldzaam en bovendien moeilijk te behandelen. Na de tweedelijnstherapie bestaan er eigenlijk geen therapeutische opties meer. De overleving bij een gemetastaseerd sarcoom is zelden langer dan een jaar...
Stereotactische radiochirurgie is doeltreffend bij de behandeling van hersenmetastasen, maar vaak treedt een lokaal recidief of recidief op afstand op. Daarom wordt dikwijls een adjuvante radiotherapie van de hele hersenen aangeraden om de ziekte onder controle te houden...
We hebben dat refreintje al vaak gehoord, maar toch. Bij een gevorderde hoofd- en halskanker verbetert de eerstelijnstherapie de overleving maar weinig (mediane overleving 13 maanden). De opties voor de tweedelijnstherapie zijn beperkt...
Tijdens het laatste congres van de ESMO (European Society for Medical Oncology) heeft prof. Charles Ryan (San Francisco) de eindanalyse voorgesteld van de COU AA-302-studie, met daarin ook de definitieve cijfers op het vlak van overleving. In die dubbelblinde fase 3-studie werd abirateronacetaat (Zytiga®) gegeven aan patiënten met gemetastaseerde, castratieresistente prostaatkanker, die voordien nog geen chemotherapie hadden gekregen...
Tijdens het congres van de l’European Association of Dermato-Venereology gaf Ralph Trüeb (Zurich, Zwitserland) een ‘Update on hair diseases and scalp disorders’. Hij benadrukt het feit dat haarziektes niet allemaal onomkeerbaar zijn of zonder mogelijke behandeling, of ze nu geïsoleerd voorkomen of gepaard gaan met een systemische ziekte. Je moet wel tijdig ingrijpen en de comorbiditeiten herkennen.
Optimizing treatment benefits with MKIs: understanding who and when to treat – Satellietsymposium van Bayer op het ESMO congres – 28 september 2014 Het is hedendaags bevestigd dat de omgeving van de tumor en de dialoog tussen de cellen een belangrijke rol spelen. Dat heeft geleid tot de ontwikkeling van gerichte geneesmiddelen. Sorafenib is er één van. Het gebruik van sorafenib werd met succes onderzocht bij hepatocellulair carcinoom, gemetastaseerde nierkanker en recent ook bij gedifferentieerde schildklierkanker refractair aan radioactief jodium. Hieronder een overzicht van deze laatste aandoening. Published ahead of print.
Naar Aditya Gupta et al., abstract P1357 Tot nog toe heeft geen enkele studie onderzocht of er funguselementen in een nagel kunnen zitten, ook als er geen klinische tekenen zijn (subklinische onychomycose). Deze studie heeft de prevalentie van fungusinfecties onderzocht bij patiënten met nagels die er normaal uitzagen.
Naar de abstract van Etgar Levy-Nissenbaum et al., abstract P1864 Seborroïsche keratose is het frequentste goedaardige huidletsel bij bejaarden. De behandeling bestaat in cryochirurgie, CO2-laser, curettage en elektrocauterisatie. Die technieken doen pijn, kunnen worden gecompliceerd met een bloeding, een infectie, een bulleuze reactie of een hematoom en zijn niet geschikt om meerdere letsels bij een gegeven patiënt, meestal een bejaarde, te behandelen. Deze studie heeft de werkzaamheid en de veiligheid van een nieuw waterig topicum (BL-5010) op basis van zure bestanddelen onderzocht.
Naar de mededeling van Arnaud de la Fouchardière Het BAP-1-gen (= BRAC-1 associated protein 1) is een complex tumorsuppressorgen dat een rol speelt bij het herstellen van het DNA. Het codeert voor het BAP-1-eiwit, dat deel uitmaakt van de groep van de ‘polycomb’-eiwitten, die de celproliferatie en –differentiatie regelen. BAP1-mutaties van de kiemcellijn veroorzaken verschillende soorten tumoren: atypische cutane melanocytaire tumoren, melanoom van de uvea, melanoom van de huid, mesothelioom (pleura en peritoneum), heldercellige nierkanker, meningioom en tal van basocellulaire carcinomen.
Naar de uiteenzettingen van C. O’Mahony, A. Tataru, M. Gromberg, D. Koumaki De sessie werd geopend door Colm O’Mahony die de evolutie van de diagnostische technieken voor syfilis in de herinnering bracht. In het begin werd de diagnose gesteld met een microscopisch onderzoek tegen zwarte achtergrond van een uitstrijkje van de bodem van de inoculatiesjanker of een Treponema-immobilisatietest (test van Nelson)...
Naar de uiteenzettingen van P. Pasquali, A. Krunic, R. Barry, G. Gaitanis-Bassukas Cryochirurgie is een uitstekend alternatief voor de behandeling van maligne letsels, vooral in anatomische zones zoals de oogleden, de oorlellen, de neus, bij ouderen en in geval van multipele letsels of voor palliatieve doeleinden. Er werden nieuwe concepten en technieken ontwikkeld: cryo-immunologie (onderzoek van de immuunrespons na een sessie van cryochirurgie) en immunocryochirurgie (onderzoek van de gecombineerde effecten van cryochirurgie en een immunostimulerende behandeling)...
‘New insights into the clinical impact of Saccharomyces boulardii CNCM I-745 in antibiotic-associated diarrhaea’. Satellietsymposium georganiseerd door de laboratoria Biocodex ter gelegenheid van het UEGW-congres 2014 in Wenen. “Ook al zegt het merendeel van de artsen goed geïnformeerd te zijn over probiotica, toch zijn er nog heel wat die er geen duidelijke definitie van kunnen geven en die de pathologieën niet kennen waarbij deze van belang kunnen zijn en/of de stammen niet kennen waarvoor er al bewijzen bestaan”, aldus Christian Boggio-Marzet (Buenos Aires). Hij voerde met de International Study Group on Probiotics een enquête uit bij een panel van 1.670 artsen uit 10 landen...
De toediening van ticagrelor vanaf het eerste contact met de arts – dus vóór de opname in de katheterisatiezaal – kan het risico op stenttrombose verlagen.
Zoals John Chalmers (Sydney, Australië) uitlegde, werd in het gedeelte over de bloeddruk van de studie ADVANCE de vaste combinatie perindopril-indapamide vergeleken met een placebo bij patiënten met diabetes type 2. De patiënten (n = 11.140) werden in de studie opgenomen los van hun initiële bloeddruk en de lopende bloeddrukverlagende behandeling. Aan deze behandeling werd de vaste combinatie perindopril-indapamide toegevoegd...
Ze waren met acht en Marc Ferrante (KU Leuven) is er een van. Elk jaar reikt de UEG een Rising Star Award uit aan jonge onderzoekers die met hun studie het meest hebben bijgedragen tot de vooruitgang van de gastro-enterologie. Marc Ferrante legt ons de inhoud van zijn onderzoek uit. Dat onderzoek heeft betrekking op het herstel van het slijmvlies.
Transorale chirurgie moet verder ontwikkeld worden voor diverse indicaties tot het einddoel bereikt is, namelijk de morbiditeit van soms zware ingrepen verminderen en de duur van de ziekenhuisopname verlagen. Prof. Jacques Devière (gastro-enterologie, Erasmus, ULB) stelde tijdens de educatieve sessie van de UEG Week de mogelijkheden voor die deze chirurgie biedt voor weefselhechting. Hij vat hier de voor- en nadelen samen en geeft ook enkele toekomstige mogelijkheden aan.
De resultaten van ablatie bij persistente voorkamerfibrillatie zijn niet goed gedocumenteerd, maar we beschouwen ze als minder gunstig dan de resultaten die we zien bij paroxismale VF. Sommigen adviseren daarom eerder een uitgebreidere ablatie bij persistente VF...
Pacing van het rechterventrikel wordt vaak gebruikt bij de behandeling van atrioventriculair blok. In meerdere studies werd aangetoond dat apicale stimulatie van het rechterventrikel nadelige effecten kan hebben voor de hartfunctie...
CINV (chemotherapy-induced nausea and vomiting) heeft ernstige gevolgen: risico op uitdroging, elektrolytenstoornissen, anorexie, “vergeten van de behandeling”… 85% van de patiënten die een zeer braakopwekkende chemotherapie krijgen en daar niet voor worden behandeld, ontwikkelt een ernstige CINV.
CLEOPATRA, een gecontroleerde fase III-studie, heeft de combinatie pertuzumab, docetaxel en trastuzumab vergeleken met docetaxel, trastuzumab en een placebo bij 808 patiënten met een gemetastaseerde HER2+ borstkanker of een niet-reseceerbaar plaatselijk recidief van HER2+ borstkanker. Bij een niet vooraf gespecificeerde tussentijdse analyse werd een toename van de overleving zonder radiologische progressie (absolute winst van 6,3 maanden) en van de totale overleving waargenomen (HR = 0,62). Die resultaten waren echter zuiver speculatief en moeilijk te interpreteren, aangezien de mediane totale overleving nog niet was bereikt bij de tweede tussentijdse analyse...
Chirurgische resectie is de eerstelijnstherapie bij een plaatselijk niet-kleincellig bronchuscarcinoom (NSCLC). Het genezingspercentage bedraagt echter maar 40%. In 2004 heeft de IALT-studie (International Adjuvant Lung Cancer Trial) aangetoond dat chemotherapie met cisplatine de overleving met 5% in absolute waarde verbeterde en weinig bijwerkingen veroorzaakte. Bovendien kan 50% van de patiënten nooit een adjuvante chemotherapie of de geplande behandeling krijgen. Er is dus ruimte voor andere adjuvante behandelingen, maar tot nog toe zonder resultaat.
De cachexie bij kanker is een multifactorieel probleem en wordt vooral gekenmerkt door een gewichtsdaling en inkrimping van de magere massa. De studies concentreren zich dan ook op die twee ‘markers’. Ghreline is een groeifactor die in de maag wordt geproduceerd en de eetlust, het gewicht en de magere massa regelt. Het was dan ook logisch die weg te exploreren.
Deze studie is bescheiden, want ze werd uitgevoerd bij slechts 69 vrouwen met een recidief van baarmoederhalskanker. Toch was het wetenschappelijke comité van de ESMO in de wolken over de studie...
Een wat uitdagende titel, maar wel met het voordeel dat hij de dagelijkse werkelijkheid van verloskundigen en kinderartsen weerspiegelt: de geestelijke ontwikkeling en de gezondheid van het hart zijn niet minder goed bij kinderen geboren bij moeders die tijdens de zwangerschap (vanaf het tweede trimester) chemotherapie kregen, dan bij kinderen van moeders die geen chemo kregen tijdens de zwangerschap.
Gemetastaseerde hoofd- en halskanker komt zeer zelden voor. Toch verdient die kanker de nodige aandacht omdat de incidentie ervan gestaag stijgt, de prognose zeer slecht is (3-6 maanden overleving na mislukken van een behandeling met een platinazout) en er ernstige symptomen kunnen optreden.
Grant MacArthur (Melbourne) heeft een fase 3-studie uitgevoerd die het effect van een combinatie van een MEK-remmer en een BRAF-remmer vergeleek bij patiënten met een gevorderd melanoom met een BRAF-mutatie die nog geen behandeling hadden gekregen. 79 patiënten werden behandeld met een combinatie van vemurafenib 960mg 2x/d en cobimetinib 60mg/d 3 weken op de 4 en 128 patiënten werden behandeld met vemurafenib in monotherapie.
Immunotherapie en geneesmiddelen die specifiek BRAF-mutaties aanpakken, hebben de prognose van een gemetastaseerd melanoom sterk verbeterd. Er is echter nog ruimte voor verbetering, te oordelen naar de 3 studies die dr. Evandro de Azambuja (Bordetinstituut), voorzitter van de sessie over het melanoom, heeft samengevat.
Prof. Jean-Pascal Machiels (Koning Albert II-instituut, UCL) heeft een studie gepresenteerd die aantoont dat afatinib de progressievrije overleving bij patiënten met een recidief of metastasen van hoofd- en halskanker verbetert, maar het resultaat is toch maar pover: 2,5 versus 1,7 maanden. Is een dergelijk resultaat wel relevant?
Remmers van het tyrosinekinase van EGFR zijn ontegensprekelijk de eerstelijnstherapie bij patiënten met een gemetastaseerd NSCLC met een gemuteerde EGFR. De tumor wordt echter nagenoeg altijd resistent na een min of meer lange periode van respons.
“Het principe van immunotherapie bij kanker is eenvoudig: de behandeling heeft tot doel de remmen (checkpoints of controlepunten) van het immuunsysteem te deblokkeren opdat dat zijn troepen, en meer bepaald de T-lymfocyten, op de kankercellen zou afsturen. Het immuunsysteem mag echter niet op hol slaan omdat er dan immunologische bijwerkingen zouden kunnen optreden”, legde Jeffrey Weber (Tampa, Florida) uit bij de presentatie van de resultaten van een fase 3-studie met nivolumab...
“Vemurafenib heeft de prognose van patiënten met een gevorderd melanoom met BRAF-mutatie sterk verbeterd. Ongeveer 40% van de melanomen vertoont een dergelijke BRAF-mutatie”, aldus prof. Caroline Robert (Villejuif). Kan dat nog beter?
Resynchronisatie wordt gebruikt bij patiënten met symptomatische hartinsufficiëntie met afname van de LVEF en een breed QRS. Ongeveer een derde van de patiënten reageert niet en met de studie SEPTAL-CRT wilden de onderzoekers kijken of de positie van de sonde op dat vlak een impact kon hebben...
De resultaten uit de nieuwe subanalyse van het RE-LY® onderzoek werden gepresenteerd tijdens een Clinical Trial Update Hot Line sessie die gehouden werd op het ESC Congress 2014, georganiseerd in Barcelona door de European Society of Cardiology. Uit deze nieuwe gegevens, blijkt dat de afname van de nierfunctie minder uitgesproken is bij patiënten met een onregelmatige hartslag (niet-valvulair atriumfibrilleren, NVAF) die met Pradaxa® (dabigatran etexilaat) worden behandeld, vergeleken met warfarine.
De studie NECTAR-HF (Neurocardiac Therapy for Heart Failure) tot slot, gaf geen bevestiging van de preklinische gegevens, die suggereerden dat vagale neurostimulatie nut kan hebben bij hartinsufficiëntie.
Een hartstilstand die optreedt buiten het ziekenhuis is een groot probleem voor de volksgezondheid. De incidentie wordt geraamd op 500.000 per jaar in Europa en de overlevingskans ligt lager dan 5%. Mensen worden zich hier steeds meer van bewust, wat het aantal defibrillatoren op verschillende plaatsen heeft doen toenemen. Maar zijn ze wel geschikt? Een vraag waarop Benjamin Dahan (Parijs, Frankrijk) probeert te antwoorden.
IJzertekort is een comorbiditeit die vaak voorkomt bij hartinsufficiëntie. Het gaat gepaard met een afname van de functionele capaciteit, veranderingen in de levenskwaliteit en een verhoging van de mortaliteit: zoveel effecten die trouwens niets te maken lijken te hebben met de anemie. Het belang om dit tekort recht te zetten is ondertussen echter bewezen.
In de studie MORE-CRT, een multicentrische, internationale, gerandomiseerde en open studie, werd resynchronisatie met vierpolige elektroden vergeleken met de conventionele aanpak met slechts twee elektroden. De evaluatie betrof vooral de complicaties gerelateerd aan de elektroden, tijdens en na de implantatieprocedure...
In de studie PARADIGM wordt aangetoond dat LCZ696, een neprilysineremmer, een significant voordeel oplevert op het vlak van mortaliteit en ziekenhuisopnames, in vergelijking met de traditionele behandeling. Het resultaat werd beschouwd als voldoende bepalend om een ‘Hot Line’-sessie te openen, voornamelijk gewijd aan hartinsufficiëntie.
In de studie POPE-2 (Post-Operative Pericardial Effusion-2), waarvan de resultaten werden voorgesteld door P. Meurin (Parijs, Frankrijk), werd colchicine vergeleken met een placebo bij postoperatieve pericardiale effusie...
Naar een uiteenzetting van prof. Frank Van der Aa (Urologie, UZ Leuven) tijdens het jaarlijkse congres van de Belgian Association of Urology (BAU), Gent, december 2013 Theoretisch kunnen we meerdere combinaties voorschrijven bij de behandeling van benigne prostaathypertrofie (BPH), maar het niveau van de bewijskracht verschilt van de ene tot de andere combinatietherapie. Het nut van een combinatie van een 5-alfareductaseremmer en een alfablokker is bewezen bij patiënten die een risico lopen op progressie. Bovendien kan er een combinatie van een 5-alfareductaseremmer en een muscarineantagonist voorgeschreven worden in het geval van symptomen van een overactieve blaas en na de meting van het residu na mictie. Veelbelovend is ook de combinatie van een 5-alfareductaseremmer en een type 5-fosfodiësteraseremmer. Published ahead of print.
Barbara Boone, UZ Gent Alopecia androgenica (AAG) is een type alopecie dat zich onder invloed van mannelijk hormoon ontwikkelt bij genetisch belaste personen. Kenmerkend is progressieve haaruitval volgens een welbepaald patroon. De belangrijkste oorzaak van deze aandoening is het hormoon dihydrotestosteron, dat via 5-alfa-reductase aangemaakt wordt uit testosteron. Het enzym 5-alfa-reductase kent twee isovormen: type I, dat uitsluitend de huid betreft, en type II, dat weefselspecifiek is voor bijvoorbeeld de prostaat en de epididymis.
Bertrand Richert, dienst dermatologie, UMC Sint-Pieter, UVC Brugmann en UKZKF, ULB-VUB, Brussel Onychomycose wordt in meer dan 80% van de gevallen veroorzaakt door dermatofyten. Als de behandeling mislukt, kan dat te wijten zijn aan de aanwezigheid van andere pathogene kiemen en meer bepaald gisten en vooral schimmels. Onychomycosen kunnen op 3 manieren worden behandeld: topische en systemische behandeling en nagelextractie.
Bianca Maria Piraccini, Universiteit van Bologna Dermoscopie is sinds enkele jaren een essentieel onderzoek bij de diagnostiek van huidaandoeningen. Bianca Maria Piraccini toonde het nut van dermoscopie bij nagelaandoeningen aan. Op de nagel kan de dermatoscoop met of zonder gel worden gebruikt en met een vergroting x10 of x40. Zo kan je de bloedvaten van de proximale omslagplooi, het nagelblad, het nagelbed en het hyponychium in beeld brengen.
Dominique Van Neste, Sint-Lambrechts-Woluwe Dominique Van Neste herhaalde eerst kort de fysiologie van de haarfollikelcyclus en behandelde daarna enkele dogma’s die voortvloeien uit 30.000 jaar observatie. Hij benadrukte meer bepaald dat haar een schoonheidsattribuut is. Je kunt ervan dromen of je kunt er nachtmerries van krijgen. Haaruitval kan immers zwaar drukken op de levenskwaliteit, wat meteen verklaart waarom het bestuderen van haar zo een belangrijke plaats inneemt in de geneeskunde en de wetenschap.
Jean-Jacques Stene, UMC Sint Pieter, Brussel Ondanks een aangepaste medische behandeling laten sommige soorten alopecie zich niet onder controle houden en hebben ze in vele gevallen psychologische gevolgen. Gelukkig zien we de laatste 10 jaar een belangrijke technische vooruitgang in de behandeling van verschillende types alopecie.
Lidia Rudnicka, Warschau, Polen Trichoscopie (of dermoscopie van het haar en de hoofdhuid) vormt een essentieel hulpmiddel voor de differentiële diagnostiek van aandoeningen van haar en hoofdhuid. Deze techniek kan worden uitgevoerd met elk type dermatoscoop en maakt het mogelijk 4 sleutelelementen te analyseren, namelijk de haarschacht, de opening van de haarfollikel, de perifolliculaire epidermis en de microbloedvaten van de huid.
Alfablokkers en 5-alfareductaseremmers vormen de hoeksteen bij de medicamenteuze behandeling van lage-urinewegsymptomen (LUTS) als gevolg van benigne prostaathypertrofie (BPH). Nu worden nieuwe sporen onderzocht: muscarineantagonisten, een bèta-3-adrenerge agonist, mirabegron, type 5-fosfodiësteraseremmers, desmopressine, niet-steroïdale ontstekingsremmende middelen, botulinetoxine… wat mogen we daarvan verwachten? Published ahead of print.
Er worden verschillende pistes verkend om atopische dermatitis te voorkomen, maar tot op heden mondde geen enkele daarvan uit in duidelijk praktisch beleid. Het is daarentegen duidelijk aangetoond dat mutaties van het gen dat codeert voor filaggrine een belangrijke bevorderende factor voor de aandoening zijn. Deze mutaties geven aanleiding tot een aantasting van de huidbarrière, die een persoon vatbaar kan maken voor voedselallergieën. Published ahead of print.
Het is belangrijk om de ontwikkeling van een verantwoordelijke zelfmedicatie te bevorderen en de nadruk te leggen op de noodzaak van gezondheidseducatie voor patiënten vanaf zeer jonge leeftijd. Voor Déborah Wallet Wodka, professor aan de Universiteit Pierre et Marie Curie, is gezondheidseducatie een echte urgentie.
In België vertegenwoordigt zelfmedicatie bijna 20% van de geneesmiddelenmarkt in onze apotheken; het marktaandeel bedraagt 12% met inbegrip van de ziekenhuismarkt, tegenover gemiddeld 10,4% in de andere Europese landen.
“Alle partners evolueren naar zelfmedicatie”, zegt Pascal Brossard, voorzitter van de AFIPA, de Franse beroepsvereniging voor bedrijven actief in de sector van de zelfmedicatie, tevreden. De terughoudendheid neemt af, om verschillende redenen...
Een exacte definitie over wat acute atriale fibrillatie eigenlijk is, zal men niet in de guidelines of in de naslagwerken over elektrofysiologie vinden. In de praktijk heeft acute atriale fibrillatie echter betrekking op elk type van AF dat in spoedgevallen, CCU, cathlab, ICU, operatiezaal of ambulante kliniek optreedt. De atriale fibrillatie kan in dit opzicht volledig nieuw zijn, of al bekend maar met een snelle respons, terwijl de AF ook kan voorkomen in een acute situatie zoals congestief hartfalen, acuut coronair syndroom, sepsis, enz. De aanpak van acute AF berust op expertise, literatuurreview en de guidelines en omvat 3 pijlers, namelijk acute anticoagulatie, acute frequentiecontrole en acute ritmecontrole.
Deze laatste opmerking vormde het thema van de afsluitende plenaire sessie, onder leiding van Tom Heyman (CEO Janssen Pharmaceutica Belgium). Dr. Bruno Strigini (President Europe/Canada, Merck & Co., Inc./MSD) richtte zich in zijn presentatie op de impact van de besparingsmaatregelen op research and development, een sector waarin de kosten werkelijk de pan uit rezen, terwijl het steeds moeilijker werd en meer onzekerheid teweegbracht om nieuwe blockbusters te ontwikkelen.
Het tweede grote thema van de Belgian Pharmaceutical Conference had precies te maken met de niet al te beste situatie van het klinisch onderzoek in België, een regio die nochtans lange tijd werd aanzien als het land van melk en honing wat research and development betreft. Hoe zit het bij ons? Welke argumenten pleiten voor en tegen ons land? Hoe kunnen we het onderzoek nieuw leven inblazen en onze competitiviteit aanzwengelen in een sector waarin de concurrentie hoogtij viert? Dat waren de kernvragen die Ingrid Maes (Director Strategy & Operations Pharma &healthcare, PwC Belgium) en David Bouchez (Clinical Program Manager Stentys & Consultant bij UNAMEC) probeerden te beantwoorden tijdens deze plenaire sessie, onder leiding van dr. Greet Musch (General Director for the DG Pre-authorization, FAGG).
De dosering van cardiale troponines is het standaardonderzoek geworden bij myocardiale necrose. Deze vormen een essentieel biologisch basiselement bij de diagnose van acute coronaire syndromen (ACS)... Het advies van prof. Marc Claeys (UZ Antwerpen) (in het Engels).
De evolutie naar een patiëntgerichte gezondheidszorg, met aandacht voor de noden, verwachtingen en een ‘empowerment’ van de patiënt, verklaart deels het feit dat patiëntenverenigingen steeds meer op de voorgrond treden als kernactoren binnen de gezondheidszorg.
Dit is de derde editie van dit congres dat tweejaarlijks plaatsvindt. Opnieuw hebben we als doelstelling om functionele aspecten, meteen toepasbaar in de dagelijkse praktijk, te vermengen met meer gespecialiseerde theoretische overwegingen...
Het tweede deel van de sessie gewijd aan acute coronaire syndromen werd voorgezeten door prof. Marc Claeys (UZ Antwerpen) en dr. Herbert De Raedt (OLV Aalst). Beiden komen in hun interviews terug op de interventie van prof. Keith Fox (University of Edinburgh, UK) die sprak over HS troponine.
Prehospitale trombolyse, trombusaspiratie, nieuwe antitrombotica… Er bestaan tal van benaderingen om de behandeling van acuut coronair syndroom te optimaliseren. Op het recente symposium van de Belgian Interdisciplinary Working Group on Acute Cardiology (BIWAC) maakte Professor Philippe Gabriel Steg (Parijs, Frankrijk) van de gelegenheid gebruik om de verschillende benaderingen te overlopen die momenteel worden onderzocht. De resultaten van verschillende van die studies worden verwacht tegen het jaarlijkse congres van de European Society of Cardiology in München.
Tijdens een lezing die briljant te noemen was en die onthaald werd op een warm applaus, maakte prof. Philippe Gabriel Steg (Hôpital Bichat, Parijs) de balans op van die studies die mogelijk een antwoord bieden op de brandende vragen in het debat rond de aanpak van ACS...
Het eerste deel van deze sessie werd voorgezeten door prof. Christophe Beauloye (CU St Luc) en dr. Patrick Coussement (AZ Brugge). Prof. Christophe Beauloye geeft een korte samenvatting van dit deel (in het Engels).
In dit interview (in het Engels) maakt prof. Victor Legrand (CHU Sart Tilman) de balans op van de functies die anti-GP2b/3a nog vervullen in de behandeling van acute slagadersyndromen...
Het BIWAC-congres viel samen met de terbeschikkingstelling van Brilique® (ticagrelor) op de Belgische markt. AstraZeneca had voor de gelegenheid een persconferentie georganiseerd in de marge van de wetenschappelijke presentaties. Drie topsprekers kwamen aan het woord, meer bepaald de professoren Lieven Annemans, Victor Legrand en Peter Sinnaeve. Zij deden hun best om de nog oningevulde behoeften op het vlak van acute coronaire syndromen aan te tonen, alsook de medische en farmaco-economische relevantie van ticagrelor.
Farma-Sfeer Nr. 302
Schrijf u gratis in op onze wekelijkse nieuwsbrief en ontvang het laatste nieuws en nog veel meer ...